Culturele avonden 2012-2013

Zeer boeiende avond over Modiano door Paul Gellings op 11 februari 2013

loukiSommige bezoekers met in de ene hand het boek en in de andere een plattegrond van Parijs zochten goed voorbereid een plaatsje tijdens de druk bezochte lezing over Patrick Modiano bij de Alliance Française Meppel. Paul Gellings, kenner bij uitstek van deze Franse schrijver, wist aan de hand van oude foto’s en teksten de sfeer van de jaren vijftig in Parijs goed op te roepen. “Dans le café de la jeunesse perdue”, geeft een tijdsbeeld van Parijs zoals dat nu niet meer terug te vinden is. Het café aan de Rive gauche is gemoderniseerd en van zijn huiselijke en tegelijkertijd broeierige sfeer ontdaan. Foto’s van Ed van der Elsken tonen heel fraai hoe het was: de bezoekers, met name Louki, komen mooi naar voren. Louki staat model voor het meisje Kaki, die de rest van de cafégasten fascineerde , maar een tamelijk ongrijpbaar en zelfdestructief leven leidde. De fotograaf Ed van der Elsken bewoog zich te midden van deze zoekende mensen in Parijs. Zijn betrokkenheid is goed af te lezen aan de mooie zwart-wit beelden in een prachtig boek.

Paul Gellings’ proefschrift over Modiano had tot titel “Le fardeau du nomade, le mythe et la poësie dans l’oeuvre de Modiano”.

Die last van de “stadsnomaden” in het café Le Condé, lijkt bij elke bezoeker aanwezig, steeds zoeken, geen vaste plek, een spel met namen en niet ergens vast aan verbonden willen worden. Paul Gellings verzorgde een uitstekende lezing over dit onderwerp, en het complexe boek ging door zijn behandeling steeds meer leven.

Wij kijken uit naar de boekpresentatie van zijn eigen boek in april. Paul Gellings zal dan tijdens een signeer sessie bij Boekhandel Barth aanwezig zijn en zeker de nodige informatie verstrekken over zijn laatste werk.

 

Maandag 10 december 2012: Frédérique Chauvet over de Barok Opera

ivrogne corrigeEen demonstratie met een oude houten dwarsfluit, het bewonderen van een fraai gevormde piccolo, het verschil ervaren van de klanken via hout of metaal, alles haalde Frédérique Chauvet uit de kast. Haar liefde voor de oude muziek was overduidelijk, en ze wilde die maar al te graag met ons delen.
Onder het betrokken publiek was soms veel kennis aanwezig, waardoor deze Alliance Française-avond een geslaagde en boeiende gebeurtenis werd. “U beseft niet half wat voor prominente plaats Nederland inneemt ten aanzien van de oude muziek. Het uitvoeren, propageren en archiveren vindt hier op topniveau plaats”, aldus de Française.
Frédérique Chauvet was natuurlijk  (na haar studie Conservatorium in Versailles) om die reden in Utrecht gaan studeren. Veel landen maken een inhaalslag (Frankrijk, Duitsland en Italië) nu de belangstelling voor de oude muziek toeneemt. Het “Oudemuziek-festival” in Dinard (Bretagne) opzetten, een Opera Barok gezelschap in Amsterdam van de grond krijgen, daaraan zelf zowel als dirigent als fluitiste meedoen, dat kan alleen met de bevlogenheid van Madame Chauvet.
De Opera Comique, voortgekomen uit de Opera Buffo,, het Singspiel en de Vaudeville-achtige voorstellingen op jaarmarkten,  had veel succes en een groot publiek. Zo groot dat het gevestigde theater, de concurrentie vreesde en allerlei beperkingen invoerde. Het aantal zangers mocht soms niet meer zijn dan vier, maar heel creatief werd dan het publiek als koor ingezet, met tekstborden, om mee te zingen. Met beelden en muziekfragmenten illustreerde Frédérique Chauvet haar verhaal over de Opera Barok. In schouwburg Ogterop liet de voorstelling van l’Ivrogne corrigé indertijd ook al heel goede herinneringen achter. Maar via Frédérique Chauvet heeft de Opera Barok Amsterdam een uitstekende ambassadrice.

 

Woensdag 14 november 2012 René Diekstra “De macht van een maîtresse”

Jacques-Louis_David-Mars_desarme_par_Venus-1824-edited_DCIn het kader van het 55-jarig bestaan van de Alliance Française Meppel worden er dit jaar heel bijzondere culturele avonden georganiseerd. Vorige maand konden we genieten van de onvervalste musette muziek van Lammy Bruyns, dit keer was de psycholoog René Diekstra de gastspreker, over zijn laatste boek: De macht van een maîtresse.
Geboeid luisterde het publiek naar zijn verslag van zijn speurtocht naar de ware doodsoorzaak van de laatste prins van Condé. Na een toevallige ontmoeting in een antiquariaat in Parijs werd hij op het spoor gezet door een behulpzame Fransman, die zelf ook hevig in het onderwerp was geïnteresseerd. Diekstra onderzocht vooral de psychologische kant van zijn hoofdrolspelers. Hoe kwam de prins, veel ouder en zeer bemiddeld, zo in de ban van een zeer eenvoudige jonge vrouw, die tenslotte de helft van zijn vermogen zou erven? Dat vermogen vormde één van de grootste nalatenschappen van Frankrijk. Aan de hand van voorbeelden, waaronder –zeer actueel- Petraeus en zijn minnares, gaf hij aan dat in het algemeen, de vrouw meer let op de zekerheden in dergelijke situaties. De man daarentegen, komt aan een soort verslaving te lijden, waardoor hij niet van haar los kan komen. Diekstra’s speurtocht voerde langs mooie plaatsen zoals het paleis van Chantilly (familiearchief van de Conde’s), de archieven van het Vaticaan, het graf van de maîtresse in Londen en de graven van de Bourbons in een Franciscanenklooster in Slovenië.

 

 

 

Maandag 8 oktober 2012 Georg Lankester en Lammy Bruins combo: L’histoire de la musette

lammy bruynsMet veel plezier reden we in onze Franse vakanties kilometers om zodat we konden dansen “Chez Marie”, niet ver van Toulouse. Hier werd elke zondagmiddag gedanst, en Marie was alweer van de derde generatie (kleinkind van de oorsponkelijke oprichtster).  Ze draaiden veel musettemuziek en java. De sfeer was altijd feestelijk. Helaas, het restaurant bestaat niet meer.

Dit feestelijke gevoel wisten Georg Lankester en het Lammy Bruyns combo, maandagavond 8 oktober bij de Allance Française Meppel, weer uitstekend op te roepen. Heel bijzonder dat er uit een doedelzakachtig instrument, de Cornemuse, zoiets luchtigs en speels als de musettemuziek geboren kon worden. Voornamelijk in de Auvergne werd dit instrument veel gehoord, maar de Auvergnats, vanoudsher ondernemend, trokken vaak naar Parijs. Al gauw veroverde de accordeon terrein en ook  de combinatie banjo-accordeon was heel populair. Onder andere met Django Reinhardt, die via de muziek van de zigeunerwereld naar voren gekomen was, bleek een virtuoos. Ook na het verlies van twee van zijn vingers werd hij de leidende man van de Franse jazz (nu op gitaar) bij de Hot Club de France. In ons land is zijn muziek nog steeds veel te horen, gespeeld door het Rosenberg trio.

Het swing-element in de muziek werd prominenter, zeker bij de dansnummers. Jo Privat, de grote man van de muziek voor de Bals musette, speelde en maakte veel accordeonmuziek in musette-stijl. De Rue de Lappe werd het centrum van de bals, waar naast de musettewals ook wel de java gedanst werd. De bezoekers van de Alliance-avond genoten van nummers als “En flanant à Paris”, “Ma première gitare” van Sacha Distel en “Vous et moi” met tekst van Georg Lankester zelf.  De Alliance Française Meppel vierde haar 55e verjaardag in Schouwburg Ogterop met madeleines en musettemuziek van het combo Lammy Bruyns, een betere ambiance konden we ons niet voorstellen. De lezing waarbij veel interactie was via vragen en opmerkingen, was tot het einde toe uiterst boeiend. Na bijna twee eeuwen waren er nog opvallend veel overeenkomsten met het heden te ontdekken. Het blijkt ook hier weer: “L’histoire se repète”.