Filosofiecursus


Albert Camus Filosofie en literatuur, vertwijfeling en ironie

 

Na de tweede wereldoorlog krijgt de herwonnen vrijheid in de filosofie geen al te feestelijk onthaal. De jaren van onvrijheid wekken weliswaar veelal afkeer en roepen soms verzet op, toch blijkt vrijheid – onder filosofen – geen wenkend perspectief dat vrolijk stemt. Vrijheid is volgens hen altijd ‘problematisch’ en menselijke verhoudingen zijn dat dus ook. Vooral in Frankrijk profileren filosofen zich als zwartkijkers: het menselijk bestaan ontbeert elk houvast of wezen (essentie), is louter vertwijfelde existentie (vandaar: existentialisme). Deze filosofie gaat ook aan zichzelf twijfelen en meent dat het filosofische discours niet voldoende duidelijk kan maken waar het in de filosofie om gaat. Nodig is de beeldtaal van romans en toneelstukken (die de filosofen bij voorkeur zelf schrijven).

   Albert Camus is een opmerkelijk figuur in de naoorlogse Franse filosofie zoals die hierboven kort is geschetst. Het is onmiskenbaar dat hij met zijn ‘absurdisme’-thema aansluit bij het existentialisme van Sartre en de zijnen. Toch treffen we in zijn filosofie, romans en brieven een andere toon en stemming aan: niet verbeten, maar ironisch. En vooral: geen walging (Sartre’s nausée), maar sympathie. Camus distantieert zich van het existentialisme, met name ook van de politieke keuzes van zijn ‘leiders’; en die ‘leiders’ verketteren zijn werk.

   Over het afwijkende geluid van Camus gaat de cursus. Aan bod komen de hoofdthema’s uit De mythe van Sisyphus. Een essay over het absurde (1942) en De mens in opstand (1951). Ook zijn romans komen ter sprake, m.n. De vreemdeling (1942) en De pest (1947).

Bij aanvang van de cursus ontvangt u een syllabus over Camus.

Mr. Dr. Jaap Gruppelaar studeerde Filosofie en Geschiedenis in Nijmegen en Leuven en Nederlands Recht aan de Open Universiteit. Hij promoveerde in de filosofie met een kritische analyse van Heideggers techniekopvatting. Hij werkt sedert 2006 zelfstandig als jurist, privé-docent en voor de Coornhert Stichting.


Duur: 6 lessen / bijeenkomsten van 2,5 uur
Tijd:  dinsdagochtend 10.00 – 12.30 uur (met 20 min.  pauze)
Data: 25 september, 2 oktober, 9 oktober, 30 oktober, 6 november en 13 november 2018 
Kosten:  € 175,00
Locatie: Nutsgebouw, Breegraven 1, Warnsveld

U kunt zich aanmelden bij onze directrice de cours, Sylvia Scholder telefoon: 0575-547420 of via e-mail: cursus.zutphen@afpb.nl